Bilim & Doğa · Metin 117
Why Do We Dream?
Neden rüya görürüz?
Her gece birkaç kez rüya görüyoruz ama çoğunu hatırlamıyoruz. REM uykusu, hafıza ve rüyaların işlevi hakkında bilim insanlarının düşündükleri.
Birlikte uyuyan bir kedi ve köpek (temsilî görsel) · Fotoğraf: BlackKitten · CC BY-SA 3.0
Level 1 · Başlangıç · A1–A2
Altı çizili kelimelere dokun!
Everybody , every night. Some people say, "I never dream." But they do. They just don't their dreams.
Herkes her gece rüya görür. Bazı insanlar "Ben hiç rüya görmem" der. Ama görürler. Sadece rüyalarını hatırlamazlar.
Most dreams happen in a special part of called REM sleep. In REM sleep, your eyes move fast under your .
Rüyaların çoğu REM uykusu denen özel bir uyku evresinde olur. REM uykusunda gözlerin göz kapaklarının altında hızla hareket eder.
Why do we dream? Scientists are not . Maybe dreams help the brain the day's memories, like a person who tidies a room.
Neden rüya görürüz? Bilim insanları emin değil. Belki de rüyalar, odasını toplayan biri gibi, beynin günün anılarını düzenlemesine yardım eder.
Do you want to remember your dreams? Keep a next to your bed. Write your dream when you wake up!
Rüyalarını hatırlamak mı istiyorsun? Yatağının yanında bir defter tut. Uyanır uyanmaz rüyanı yaz!
Gramer ipucu
do (vurgu)
Olumlu cümlede yardımcı fiil do, bir şeyi güçlü biçimde onaylar: “Ama görüyorlar!”
Metinden:
But they do.
Başka örnekler:
- I do love you.Seni gerçekten seviyorum.
- She does work hard.Gerçekten çok çalışıyor.
Bu metnin kelimeleri
- dream fiil rüya görmek I dreamed about my grandmother.
- remember fiil hatırlamak I can't remember his name.
- sleep isim uyku I need more sleep.
- eyelid isim göz kapağı Her eyelids were heavy.
- sure sıfat emin Are you sure?
- sort fiil düzenlemek, ayıklamak Sort the clothes by colour.
- notebook isim defter Write it in your notebook.
- immediately zarf hemen Call me immediately.
Anladın mı? Mini quiz
-
Does everybody dream?
Evet, her gece.
-
What happens in REM sleep?
Gözlerin hızla hareket eder.
-
What might dreams help the brain do?
Günün anılarını düzenlemek.
-
How can you remember your dreams?
Uyanınca deftere yaz.
Level 2 · Orta · B1
Altı çizili kelimelere dokun!
We spend about a third of our lives asleep, and a big part of that time . Most adults have four to six dreams a night, yet we the majority of them within minutes of waking up.
Hayatımızın yaklaşık üçte birini uyuyarak geçiriyoruz ve bu zamanın büyük bir kısmında rüya görüyoruz. Çoğu yetişkin bir gecede dört ila altı rüya görür, yine de çoğunu uyandıktan sonraki dakikalar içinde unuturuz.
The most dreams usually happen during REM sleep. During this stage, the brain is almost as active as when we are awake, but the muscles of the body are switched off. Scientists think this stops us from acting out our dreams.
En canlı rüyalar genellikle REM uykusu sırasında olur. Bu evrede beyin neredeyse uyanıkken olduğu kadar aktiftir ama vücudun kasları geçici olarak kapanır. Bilim insanları bunun rüyalarımızı canlandırmamızı engellediğini düşünüyor.
Nobody knows for certain why we dream, but there are several . One says dreams help us store important memories and throw away less useful ones. Another says they are a kind of safe , where we prepare for difficult or situations.
Neden rüya gördüğümüzü kimse kesin olarak bilmiyor ama birkaç teori var. Biri, rüyaların önemli anıları saklamamıza ve daha az işe yarayanları atmamıza yardım ettiğini söylüyor. Bir diğeri, onların zor ya da korkutucu durumlara hazırlandığımız bir tür güvenli alıştırma olduğunu söylüyor.
Whatever their purpose, research shows that good sleep is for learning. Students who sleep well after studying usually remember more the next day than those who stay up all night.
Amaçları ne olursa olsun, araştırmalar iyi uykunun öğrenme için vazgeçilmez olduğunu gösteriyor. Çalıştıktan sonra iyi uyuyan öğrenciler, ertesi gün genellikle bütün gece uyanık kalanlardan daha fazlasını hatırlıyor.
Gramer ipucu
Whatever …
Whatever + isim: “… ne olursa olsun”.
Metinden:
Whatever their purpose
Başka örnekler:
- Whatever happens, call me.Ne olursa olsun beni ara.
- Whatever the price, I'll buy it.Fiyatı ne olursa olsun alacağım.
Bu metnin kelimeleri
- dream fiil rüya görmek Do you dream in colour?
- forget fiil unutmak Don't forget your keys.
- vivid sıfat canlı I have vivid memories of that day.
- temporarily zarf geçici olarak The shop is temporarily closed.
- theory isim teori, kuram That's an interesting theory.
- practice isim alıştırma, pratik Speaking needs a lot of practice.
- frightening sıfat korkutucu It was a frightening film.
- essential sıfat vazgeçilmez, çok önemli Water is essential for life.
Anladın mı? Mini quiz
-
How many dreams do most adults have a night?
Dört ila altı.
-
What happens to the body's muscles during REM sleep?
Geçici olarak kapanır.
-
According to one theory, what are dreams?
Zor durumlar için güvenli alıştırma.
-
Who usually remembers more the next day?
Çalıştıktan sonra iyi uyuyanlar.
Level 3 · İleri · B2
Altı çizili kelimelere dokun!
Dreaming is one of the most universal human experiences and, at the same time, one of the least understood. Sleep researchers estimate that adults pass through four or five sleep cycles a night, each ending in a period of rapid eye movement (REM) sleep, the stage most strongly associated with , story-like dreams. Yet most of this nightly activity leaves no trace, since dream recall rapidly upon waking.
Rüya görmek insanlığın en evrensel deneyimlerinden biri ve aynı zamanda en az anlaşılanlarından biri. Uyku araştırmacıları yetişkinlerin bir gecede dört ya da beş uyku döngüsünden geçtiğini tahmin ediyor; her biri, ayrıntılı, hikâye benzeri rüyalarla en güçlü biçimde ilişkilendirilen evre olan hızlı göz hareketi (REM) uykusuyla sona eriyor. Ancak bu gecelik etkinliğin çoğu iz bırakmaz, çünkü rüyayı hatırlama uyanınca hızla silinir.
During REM sleep, brain activity closely resembles wakefulness, while most voluntary muscles are . This muscle is thought to be protective: in rare disorders where it fails, people physically act out their dreams. Meanwhile, regions involved in emotion are highly active and parts of the prefrontal cortex, associated with logical reasoning, are relatively quiet, which may explain why dreams feel emotionally intense yet accept absurd events without question.
REM uykusu sırasında beyin etkinliği uyanıklığa çok benzer, öte yandan istemli kasların çoğu felç olur. Bu kas atonisinin koruyucu olduğu düşünülüyor: Bunun işlemediği nadir bozukluklarda insanlar rüyalarını fiziksel olarak canlandırır. Bu arada duyguyla ilgili bölgeler çok aktifken mantıksal akıl yürütmeyle ilişkilendirilen prefrontal korteksin bazı kısımları görece sessizdir; bu da rüyaların neden duygusal olarak yoğun hissettirdiğini ama saçma olayları sorgulamadan kabul ettiğini açıklayabilir.
Several theories compete to explain the function of dreaming. One prominent view holds that sleep, and possibly dreaming, helps memories, strengthening important information and integrating it with existing knowledge. Another, the threat-simulation hypothesis, proposes that dreams allow us to rehearse responses to danger in a safe setting. Still others regard dreams as a largely accidental of brain processes serving other purposes.
Rüya görmenin işlevini açıklamak için birkaç teori yarışıyor. Öne çıkan bir görüşe göre uyku ve muhtemelen rüya, anıları pekiştirmeye, yani önemli bilgiyi güçlendirip mevcut bilgiyle bütünleştirmeye yardım eder. Bir diğeri, tehdit simülasyonu hipotezi, rüyaların tehlikeye verilecek tepkileri güvenli bir ortamda prova etmemizi sağladığını öne sürer. Başkaları ise rüyaları büyük ölçüde başka amaçlara hizmet eden beyin süreçlerinin tesadüfi bir yan ürünü olarak görür.
These accounts are not necessarily mutually , and the debate is far from settled. What the evidence does support is the practical value of sleep itself: studies repeatedly find that a night of adequate sleep after learning improves , whereas sleep deprivation impairs both memory and emotional regulation. For students, at least, the lesson is clear.
Bu açıklamalar birbirini dışlamak zorunda değil ve tartışma sonuçlanmaktan çok uzak. Kanıtların kesin olarak desteklediği şey uykunun kendisinin pratik değeridir: Çalışmalar öğrenmeden sonraki yeterli bir gece uykusunun akılda tutmayı geliştirdiğini, uykusuzluğun ise hem hafızayı hem de duygu düzenlemeyi bozduğunu tekrar tekrar ortaya koyuyor. En azından öğrenciler için ders açık.
Gramer ipucu
far from …
far from + sıfat/isim: “… olmaktan çok uzak”, yani hiç … değil.
Metinden:
the debate is far from settled
Başka örnekler:
- The problem is far from solved.Sorun çözülmekten çok uzak.
- He's far from stupid.Aptal olmaktan çok uzak.
Bu metnin kelimeleri
- elaborate sıfat ayrıntılı, karmaşık They made elaborate plans for the wedding.
- fade fiil solmak, silinmek The colours faded in the sun.
- paralyse fiil felç etmek The accident paralysed his legs.
- atonia isim atoni, kas gevşekliği Muscle atonia occurs during REM sleep.
- consolidate fiil pekiştirmek Review helps consolidate new words.
- by-product isim yan ürün Heat is a by-product of the process.
- (mutually) exclusive sıfat birbirini dışlayan The two options aren't mutually exclusive.
- retention isim akılda tutma, muhafaza Sleep improves memory retention.
Anladın mı? Mini quiz
-
Why does most of our nightly dreaming leave no trace?
Uyanınca hatırlama hızla siliniyor.
-
What may explain why dreams accept absurd events?
Prefrontal korteksin bazı kısımları görece sessiz.
-
What does the threat-simulation hypothesis propose?
Tehlikeye tepkiyi güvenle prova etmemizi sağlar.
-
What does the evidence clearly support?
Uykunun hafıza için pratik değeri.